Akwarystyka morska JadwigaMorska.pl
Zoanthusy należą do organizmów, które potrafią przystosować się do dość szerokiego zakresu intensywności światła. Nie oznacza to jednak, że ilość światła jest dla nich obojętna.
Zarówno zbyt słabe, jak i zbyt mocne oświetlenie może wpływać na kolor, wielkość polipów oraz tempo wzrostu kolonii.
Współcześnie najwygodniej oceniać ilość światła docierającego do koralowca za pomocą wartości PAR, zamiast porównywać wyłącznie moc lampy w watach.
Nie istnieje jedna idealna wartość dla wszystkich Zoanthusów.
Jako praktyczny zakres początkowy dla wielu odmian można przyjąć około 50–150 µmol/m²/s PAR.
Wiele kolonii bardzo dobrze rozwija się w zakresie około 80–150 PAR, natomiast niektóre zaaklimatyzowane odmiany mogą bez problemu rosnąć przy wartościach około 150–200 PAR, a czasem jeszcze wyższych.
Nie należy jednak przenosić nowej szczepki bezpośrednio z 70 PAR do miejsca, w którym otrzyma 200–250 PAR.
W przypadku Zoanthusów sposób aklimatyzacji jest często ważniejszy niż sama docelowa liczba PAR.
Przy zbyt dużej intensywności światła, szczególnie po gwałtownej zmianie, można zaobserwować:
Jeżeli problem pojawił się bezpośrednio po zwiększeniu mocy lampy albo przeniesieniu kolonii wyżej, warto zmniejszyć intensywność światła i przeprowadzić ponowną, stopniową aklimatyzację.
Zbyt słabe oświetlenie również może powodować zmiany wyglądu kolonii.
Zoanthusy mogą wtedy mocniej wyciągać polipy w kierunku źródła światła, tracić zwartą formę kolonii oraz zmieniać kolorystykę. Tempo tworzenia nowych polipów może również spaść.
Samo wydłużenie polipów nie zawsze oznacza niedobór światła, dlatego warto oceniać zachowanie koralowca razem z pomiarem PAR i pozostałymi warunkami w akwarium.
Nową szczepkę najlepiej początkowo umieścić w miejscu o umiarkowanym lub nieco niższym natężeniu światła niż docelowe.
Następnie przez kolejnych kilka–kilkanaście dni można stopniowo zwiększać intensywność albo przesuwać szczepkę wyżej.
W nowoczesnych lampach LED można również wykorzystać program aklimatyzacji i stopniowo zwiększać moc lampy.
Jest to szczególnie ważne, jeśli nie znamy warunków, w których koralowiec znajdował się wcześniej.
Zoanthusy bardzo dobrze rozwijają się pod współczesnym oświetleniem LED przeznaczonym do akwarystyki rafowej.
Ważna jest zarówno odpowiednia intensywność PAR, jak i widmo.
Duże znaczenie dla fotosyntezy oraz wyglądu fluorescencyjnych pigmentów mają zakresy niebieskie i fioletowe. Dlatego pod światłem aktynicznym wiele odmian Zoanthus prezentuje niezwykle intensywne zielone, pomarańczowe, czerwone i żółte barwy.
Nie należy jednak ustawiać lampy wyłącznie na podstawie tego, przy jakim widmie koral wygląda najlepiej dla ludzkiego oka. Najważniejsze jest zapewnienie stabilnego i odpowiednio intensywnego światła przez cały okres fotosyntezy.
Zoanthusy można skutecznie hodować pod wieloma rodzajami oświetlenia.
Dawniej popularne były lampy metalohalogenkowe HQI, T5, VHO czy Power Compact. Obecnie zdecydowana większość nowych akwariów rafowych wykorzystuje wydajne lampy LED, czasami uzupełniane świetlówkami T5.
Dobrze dobrana lampa LED bez problemu zapewnia zarówno odpowiednią ilość światła, jak i widmo potrzebne do hodowli Zoanthusów.
Znacznie ważniejsze od rodzaju zastosowanej technologii są rzeczywista wartość PAR docierająca do koralowca, równomierność oświetlenia oraz brak gwałtownych zmian jego intensywności.
W typowym akwarium rafowym główny okres intensywnego oświetlenia najczęściej trwa około 8–10 godzin dziennie.
Można zastosować dodatkowy czas stopniowego rozjaśniania i wygaszania lampy.
Nie ma potrzeby wydłużania pełnej mocy oświetlenia do 12–14 godzin w celu przyspieszenia wzrostu Zoanthusów. Więcej światła nie zawsze oznacza szybszy wzrost.
Liczy się całkowita ilość energii świetlnej otrzymywanej w ciągu dnia oraz zdolność koralowca do jej wykorzystania.
Wygląd tej samej odmiany może wyraźnie różnić się pomiędzy dwoma akwariami.
Wpływają na to między innymi:
Dlatego Zoanthus kupiony jako intensywnie pomarańczowy, czerwony czy zielony może po przeniesieniu do innego akwarium nieco zmienić odcień, mimo że pozostaje całkowicie zdrowy.
Nie istnieje jedno ustawienie lampy odpowiednie dla każdej odmiany Zoanthus.
Pomiar PAR jest bardzo pomocnym narzędziem, ale zawsze należy połączyć go z obserwacją kolonii.
Jeżeli polipy są dobrze otwarte, kolonia zachowuje intensywną kolorystykę i regularnie wypuszcza nowe polipy, zwykle oznacza to, że miejsce zostało dobrane prawidłowo.
Jeżeli natomiast po zmianie oświetlenia Zoanthusy zaczynają pozostawać zamknięte albo wyraźnie tracą kolor, zamiast szukać jednej „idealnej liczby PAR” warto najpierw cofnąć ostatnią zmianę i przeprowadzić wolniejszą aklimatyzację.